تقليد از مسيح تنها يكي از بهترين كتابهاي ادبيات مسيحي نيست، بلكه پس از
كتاب مقدس محبوبترين آنهاست. اين كتاب به بيش از پنجاه زبان ترجمه شده است و نسخهها و چاپهاي آن از هزار ميگذرد. مجموعهٴ بزرگي از چاپهاي آن در كتابخانهٴ هاروارد موجود است.
با اينكه موٴلف با آثار ديني از قديم و سدههاي ميانه، كه در آن زمان دردسترسش بود، آشنايي كامل داشته، تقليد از مسيح چيز تازهاي است، حتي نسبت به ايمان جديد، كه روح آن را با سادگي و وضوح چشمگيري منتقل ساخته است. اين كتاب معرف روح تازهاي در آثار عرفاني بودــ غيرمدرسي، غيرافلاطوني، عملي، معتدل و درخشان. ارزش اين خصوصيات وقتي بهتر معلوم ميشود كه در نظر بگيريم نوشتههاي عرفاني غالباً تا چه حد داراي ويژگيهاي متضاد و غيرواقعي، نامتعادل و عمداً مبهم است.
7. تأثير گروته، نوزايي مسيحي. در مورد تأثير گروته و پيروانش جاي اغراق نيست. رونق مسيحيت كه بيشك وي منشأ آن بود، قريب يك قرنونيم (يعني 1380ـ1520) يك جريان فرهنگي داراي اهميت زياد بود. سرچشمهٴ اين جريان از دِوِنتِر و زوول بود، ولي از آن پس، به ساير شهرهاي فروبومان و سپس به شهرهاي كشورهاي ديگر رسيد، از قبيل مونستر در وستفاليا.
مدرسههاي برادران زندگي مشترك از جهتي نخستين مدرسههاي متوسطه (يا دبيرستان) بود و بهخاطر جوابگويي به يك نياز واقعي رونق يافت. در اواسط سدهٴ پانزدهم در هلند، آلمان و فرانسه حدود يكصد و پنجاه مدرسه از اين نوع وجود داشت و تا ايجاد مدارس يسوعي در سال1542، كه تاحدي از آنها سرمشق گرفته شده بود، بهترين مدارس به شمار ميرفت.
از آنجا كه برادران براي مدت زيادي، به نوعي انحصاري مدرسههاي متوسطه را در اختيار داشتند، بر مردان برجستهٴ زيادي تأثير مستقيم يا غيرمستقيم اعمال كردند، چندانكه آنان را در اينجا نميتوان برشمرد. بهتر است اشارهاي بكنيم به نيكولاي كوزايي (1401ـ1464)، رودولف آگريكولا (1443ـ1485)، پاپ هلندي هادريانوس ششم (تولد: اوترخت 1459، پاپ1522ـ1523)، اِراسم (1467ـ1536).
مارتين لوتر (1483ـ1546) وامداري خود را به گروته و زربولت و سنت ايگناتيوس ليولايي (1491ـ1556) ابراز كرده و
تقليد از مسيح را، بعد از كتاب مقدس از همهٴ كتابها بالاتر دانسته است. ميتوان گفت كه نوزايي مسيحي بر مخالفان اصلاح ديني هم به همان اندازهٴ هواداران اصلاح ديني تأثير گذاشت.
زِربولت
گرارد زِربولت، يكي از بنيانگذاران هلندي ايمان جديد (1367ـ1398).
زربولت در سال 1387 در زوتفن زاده شد، جايي كه ظاهراً پدرش در آنجا عضو انجمن شهر